05 juli 2010

Wet van Muphry

De wet van Muphry zegt dat iemand die een tekst redigeert en daarbij de fouten uit die tekst haalt, altijd of doorgaans zelf nieuwe fouten toevoegt. De naam, die uiteraard een variatie is op de bekendere Wet van Murphy, geeft aan dat het daarbij vooral om de spelling van de tekst gaat, maar ook andere elementen (zinsbouw, woordkeus) kunnen in het geding zijn. Centraal is de opvatting dat er iets mis zal gaan, maar nu op het terrein van de tekstverzorging.

Achtergrond

Lezers hebben de neiging globaal te lezen en die woorden te herkennen die zij verwachten te herkennen. Over kleinere spelfouten lezen zij dan ook vaak heen. Dit maakt het leesproces efficiƫnter; niet iedere hindernis remt het af. Redacteuren zijn echter getraind om onjuistheden actief en gericht op te sporen. Doorgaans lukt dit, maar door verslapping van de concentratie, of doordat de aandacht op een ander aspect is gevestigd, kan het ook mislukken en een aspect waarop men zich even niet concentreert, verzet zich tegen correctie.

Ook overcorrectie kan een rol spelen. Dan is men zich wel degelijk bewust van een bepaald verschijnsel, maar meent ten onrechte dat het correctie verdient. Een sprekend voorbeeld is de naam Wet van Muphry zelf. Toen die naam in een taalrubriek opdook, riep dat onmiddellijk verwoede reacties op: hoe had de schrijver zoiets doms kunnen doen? Er werd niet begrepen dat het hier een bewuste spelling betrof.

--

Wet van Muphry (Wikipedia)

Geen opmerkingen: