Ontsluierd

In ons eerdere artikel Oh Maya doken we in ‘Remonstrantsch Tehuis Van Valkenburg’ aan de Statenlaan in Den Haag, en vandaag gaan we nog dieper op de materie in. Het digitaliserings­verzoek bij het Haags Gemeentearchief was vrij snel gehonoreerd (duim omhoog) en na wat leeswerk is het volgende aangetroffen: 

In het Remonstrantsch Tehuis „Van Valkenburg” worden opgenomen bejaarde dames uit den beschaafden stand. (Uit de Bepalingen betreffende opneming in het Remonstrantsch Tehuis „Van Valkenburg”, zie hier.) 

Die bejaarde dames blijken de leeftijd van ten minste 50 jaar te moeten hebben gehad. Dat ‘ten minste 50 jaar’ is in een latere versie overigens met de hand veranderd in ‘minstens 55 jaar’ (zie hier). 

En waarom is het tehuis vernoemd naar Van Valkenburg? Ook dat blijkt uit de tekst (zie hier, Art. 3 van het Huishoudelijk reglement (Bepalingen betreffende opneming) van het Remonstrantsch Tehuis „Van Valkenburg”): 

De heer Herman Antonie van Valkenburg, die in Juni 1918 te ’s‑Gravenhage is overleden, heeft aan de Remonstratsche Gereformeerde gemeente te ’s‑Gravenhage een som van f 70.000 vermaakt „ter stichting van een tehuis voor bejaarde vrouwen”.

Kijk aan, dat is wat we wilden weten. Met dank aan het Haags Gemeentearchief.

Als je dit allemaal weet, is het ook makkelijker zoeken in Delpher e.d. Daar vind je bijvoorbeeld dit (Het Vaderland, 10‑04‑1929; het artikel is een stuk langer dan dit uitgeknipte detail):

En zo kun je nog wel even doorgaan. Maar voor nu is dit wel even mooi geweest.

Oh Maya

Niet alle nieuwsgierigheid wordt direct bevredigd, zelfs niet met het hele internet binnen handbereik. De tekst op de bovenstaande gevelsteen, ‘Remonstrantsch Tehuis Van Valkenburg’, levert slechts één enkele Google-hit op: een pagina met de indrukwekkende titel Bibliotheek Remonstrantica Thema Remonstrantse Gemeente Den Haag, onder het kopje ‘Reglementen (I. b)’ de vermelding Bepalingen betreffende het Remonstrantsch Tehuis “Van Valkenburg”(1939). Kortom, deze mysterieuze kennis laat zich niet zomaar ontcijferen met een simpele zoekopdracht.

Een kijkje op de website van het Haags Gemeentearchief brengt iets meer licht: daar vinden we Stukken betreffende het Remonstrants tehuis voor bejaarde vrouwen "Van Valkenburg" (nu Statenlaan 119), 1920-1940. Je kunt hiervoor zelfs een digitaliserings­verzoek indienen, en zo te zien is dat gratis. Dus, drie keer raden wat er gebeurd is. Een kans om de rondspringende apen in de boom van de geest tot rust te brengen. Wordt misschien vervolgd.