Poesiealbum Padang S.W.K., pagina 20 en 21

Ook op deze pagina's van ons poesiealbum zien we rechtsboven alleen het woord Gereserveerd en een datum, in dit geval  Aug. ’51. Daaronder een handtekening. Deze keer is de handtekening wel iets beter leesbaar. De meest aannemelijke lezing lijkt te zijn: 

J. Beijerinck 

Dankzij voortschrijdend inzicht is inmiddels duidelijk dat Henri Baume, de vader van Winny Baume, destijds een bekende ondernemer was in Manokwari: hij was de eigenaar van Houtzagerij Baume, gevestigd bij Pasir Putih (Pasir Poetih) net buiten Manokwari. Zijn bedrijf speelde destijds een belangrijke rol bij de naoorlogse opbouw van de kolonie en het verslepen van boomstammen uit de jungle.

Op basis van de beschikbare bronnen komen vooralsnog twee personen met de achternaam Beijerinck naar voren die mogelijk met deze handtekening in verband kunnen worden gebracht:

Ir. J. (Jan) Beijerinck – Houtvester en bosbouwkundige 

Omdat Henri Baume een grote commerciële houtzagerij runde, werkte hij geregeld nauw samen met de Dienst van het Boswezen.

J.L. Beijerinck – Bestuursambtenaar

Uit de archieven van die periode (en de interneringskaarten uit de Indische periode) komt ook een J.L. Beijerinck (geboren 14 juli 1900) naar voren die de overstap maakte naar het overbestuur. In het kleine, hechte netwerk van Nederlandse expats en Indische nieuwkomers in Manokwari rond 1951 bewogen de hogere bestuursambtenaren en ondernemers zich grotendeels binnen dezelfde sociale netwerken.

In de digitale archieven van de Universiteitsbibliotheek Leiden en het Koninklijk Instituut voor Taal-, Land- en Volkenkunde (KITLV) zijn originele historische foto's van Houtzagerij Baume uit exact deze periode (vroege jaren 1950) bewaard gebleven.

In het reisverslag Manokwari anno 2009 van reisschrijver en fotograaf Dennis Kloeth (die zelf als kind in Manokwari opgroeide) wordt expliciet stilgestaan bij de erfenis van de familie Baume.

Update: De naam J. Beijerinck duikt ook op in een latere bron, waar deze persoon wordt geplaatst bij de R.K. Missie (meisjesinternaat) in Sorong, aan de noordwestkust van Nieuw-Guinea. Het is dus heel goed mogelijk dat de hele onderzoekslijn hierboven uiteindelijk onjuist is. Desalniettemin heb ik toch maar besloten deze informatie hier te laten staan, omdat de gebruikte bronnen en verwijzingen nog steeds van pas kunnen komen bij verder onderzoek.

Poesiealbum Padang S.W.K., pagina 16 en 17

Op pagina 16 en 17 van ons album lijkt op het eerste gezicht niet veel te zien, totdat we wat beter kijken. Op pagina 17 staat bovenaan met potlood het woord Gereserveerd geschreven, met in een hoek de datum 15 Jan. 1951. Iets lager staat een handtekening.   

Wanneer we daarop inzoomen en de tijd nemen om het handschrift te bestuderen, blijkt het grootste deel van de naam te ontcijferen:

Romans van Schaik

Op de uitgebreide website weidema.net, die met name gericht is op de geschiedenis van Manokwari, vinden we een groepsfoto waarop de dame rechts wordt aangeduid als ‘juffrouw Romans van Schaik’. De naam is uiterst zeldzaam, waardoor het niet ondenkbaar is dat we hier een aanknopingspunt hebben gevonden. Uiteraard gelden de gebruikelijke voorbehouden die bij dit soort historisch onderzoek horen: honderd procent zekerheid is zelden haalbaar.

NB. Ik heb geprobeerd het e-mailadres van de beheerder van weidema.net te achterhalen om toestemming te vragen voor het gebruik van de foto, maar ik heb het adres niet kunnen vinden. Daarom heb ik de foto niet overgenomen en volsta ik met een screenshot van de betreffende webpagina, en noem ik de herkomst hier nogmaals.

In de database Gelijkstellingen, toepasselijkverklaringen en naturalisaties Nederlands-Indië en Indonesië → Naturalisaties & Gelijkstellingen vinden we tot slot nog een interessante vermelding van ‘Meta Maria Romans van Schaik’, geboren op 5 juli 1928 in Padang. De combinatie van een zeldzame achternaam, de geboorteplaats Padang en het relevante tijdvak biedt aanknopings­punten voor verdere speculatie. Maar het signaleren van deze informatie is eigenlijk al voldoende.

Poesiealbum Padang S.W.K., pagina 14 en 15

We zien een pasfoto van een meisje, geplaatst in het midden van een grote, zorgvuldig met potlood getekende achtpuntige ster. Boven de foto staat de tekst: 

Kennismaking op de Banda op weg naar M’kwari

December 1950. Hardstikke zeeziek.

Rechts onder de foto staan de namen V.H. Schnepf en R. van Ligt vermeld. Beide namen zijn lastig te lezen dus mogelijk klopt dit niet helemaal.

Het ms. Banda van de Koninklijke Paketvaart-Maatschappij (KPM) voer rond december 1950 op vaste lijndiensten naar Nederlands-Nieuw-Guinea, met Manokwari als een van de reguliere aanloophavens.

De familie Schnepf bezat destijds een bekende lokale onderneming in Manokwari: de SCHNEPF Limonadefabriek. Over de familie Schnepf in Manokwari is helaas bijzonder weinig bekend. Nieuw-Guinea vormt in veel opzichten een blinde vlek binnen de Nederlandse koloniale archieven. De burgerlijke stand werd er pas in 1950 ingevoerd en veel documenten gingen verloren of werden vernietigd tijdens de overdracht aan Indonesië in 1962.

De naam R. van Ligt komt voor in een fragment van een personeelslijst uit het archief Nederlands Bestuur Nieuw-Guinea (1949‑1962; Nationaal Archief, 2.10.25.02), maar veel verder komen we vooralsnog niet.

Manokwari, Nederlands Nieuw-Guinea omstreeks 1957 Getekend door Frans Edaven Peereland Via www.indoshop.nl

Poesiealbum Padang S.W.K., inleiding en pagina 1

Er is een oud poesiealbum uit Nederlands-Indië in mijn handen beland. Het meet ongeveer 14 x 10 centimeter (oblong dus) en telt ongeveer 25 pagina's van erg dun papier. Het boekje valt bijna uit elkaar, dus ik heb besloten er simpelweg foto’s van te maken in plaats van de pagina’s te scannen. De komende dagen zal ik alle pagina’s fotograferen.

We zien hier foto’s van de voorkant en van het boekje zoals het op de eerste pagina is opengeslagen. De tekst rechtsboven op de binnenzijde van de omslag luidt:

Winny Baume
Padang (S.W.K.)
5-11-'35

We gaan er vooralsnog van uit dat dit de naam van de eigenaar is. De afkorting S.W.K. achter de plaatsnaam Padang staat voor 'Sumatra’s Westkust', een historische geografische en bestuurlijke aanduiding uit de tijd van Nederlands-Indië.

Op pagina 1 staat boven de gekantelde tekst Bandung 6-11-'50 en onderin de naam Winny Baume, gevolgd door een handtekening. Wellicht was er ooit een foto op deze pagina geplakt. 

Winny Baume is te vinden via MyHeritage (om daar verder te zoeken is een account nodig) en WieWasWie. Het resultaat daarvan zie je hieronder.

Op de paspoortaanvraag zien we een pasfoto van de jonge Winny, de naam van vader Henri Baume uit Semarang en moeder Christine Charlotte Baume-Riekerk uit Padang. Vooralsnog lijkt deze paspoortaanvraag erop te wijzen dat (een deel van) het gezin* naar Nederland wilde vertrekken.

Over beide ouders is enige informatie beschikbaar. Zo wordt de naam van vader Henri Baume genoemd in deze genealogische bron. De naam van moeder Christine Charlotte Baume-Riekerk, later Christine Charlotte Reynaert-Riekerk** (roepnaam Dee), komt voor in een dossier van het Ministerie van Buitenlandse Zaken inzake schadeclaims in verband met Nederlands-Indië. In dit dossier wordt zij voluit vermeld als C.C. Reynaert-Riekerk. Op het dossier rust een openbaarheidsbeperking tot 1 januari 2028.  

Het feit dat er van Winny Baume aanzienlijk minder digitale sporen terug te vinden zijn dan van haar ouders, is een gegeven waar ik in een later blogartikel mogelijk nog op terugkom.

* Winny had een jongere broer, Frans Victor, geboren 6 juli 1937 in Djakarta.

** Het huwelijk tussen Christine Charlotte Riekerk en Henri Baume werd ontbonden op 13 november 1961 in Manokwari (Nieuw-Guinea). Vervolgens trad Christine Charlotte Riekerk op 12 september 1962 in het huwelijk met Godfrey Reynaert, eveneens in Manokwari. Met ingang van 1 februari 1962 stond zij ingeschreven als inwoner van de gemeente Den Haag.

 

Alle informatie hierboven is afkomstig uit openbare bronnen en kan uiteraard fouten bevatten.