Album 1938–1943, pagina 36 en 37

Album 1938–1943, pagina 36: Oud-Beijerland

We zien foto’s van een buitengebeuren voor een groot pand. Na wat snuffelen lijkt het hier te gaan om het sportveld van de oude HBS in Oud-Beijerland. Op piershil.com is een foto te zien met de titel ‘Vanaf het sportveld van de HBS’ (1963), en aan de hand van die foto kun je mooi het torentje, het dak en de ramen vergelijken met die van het gebouw op foto 1 van pagina 36.

De vraag is wel wat de functie van het gebouw dan eigenlijk was tijdens de oorlogsjaren. Op de site van Open Monumentendag lezen we: “Het gebouw fungeerde in de aanloop naar de Tweede Wereldoorlog als hoofdkwartier van het Zuidfront van de Vesting Holland en na de Bevrijding werden in het gebouw tijdelijk N.S.B.’ers opgesloten.” Hierbij wordt niet expliciet vermeld wat de status van het gebouw was tijdens de oorlogsjaren. Als we evenwel 1943 als ijkjaar nemen voor deze pagina uit ons album (de andere dateringen lijken te kloppen en per slot van rekening heet het album ‘1938–1943’), dan kunnen we misschien met wat slagen om de arm concluderen dat de school tijdens de oorlog gewoon als school heeft gefunctioneerd. Maar wacht...

De website piershil.com bleek nog een mooie, maar ook wat verwarrende verrassing in petto te hebben. Op de pagina ‘1920 – De gymzaal van de HBS’ staan onderaan twee oude zwart‑witfoto’s (‘De gymzaal in 1945’). En tot mijn verbazing staat de heldin van ons album daar pontificaal op beide foto’s. Je hoeft niet eens te zoeken: ze neemt op allebei zo ongeveer de belangrijkste plek in.

Vergelijk je de kleding op beide reeksen foto’s (album versus website, dus de foto hierboven tegenover de twee hieronder), dan lijkt het er sterk op dat onze heldin zelfs precies dezelfde outfit draagt.

 

Natuurlijk kán het dat ze op twee verschillende dagen toevallig hetzelfde aan had, maar het kan ook betekenen dat één van de twee dateringen niet klopt: óf de foto’s in het album zijn niet van 1943 maar van 1945, óf de foto’s op piershil.com zijn niet van 1945 maar van 1943. Aan de andere kant: onze dame lijkt in beide reeksen inderdaad hetzelfde gekleed (wat op een verkeerde datering zou wijzen), maar de andere personen juist niet (wat weer pleit voor twee verschillende dagen). Voorlopig zijn beide opties dus goed mogelijk. Ook hier geldt: misschien komt er ooit nog voortschrijdend inzicht.

Album 1938–1943, pagina 31

Album 1938–1943, pagina 31

We zien zes foto’s zonder bijschriften. Het lijkt hier om een onderwijssetting te gaan: docenten, leslokalen, leerlingen of studenten. Zonder meer informatie is het eigenlijk ondoenlijk om conclusies te trekken uit deze foto’s.

Album 1938–1943, pagina 26

Album 1938–1943, pagina 26

Op pagina 26 van ons album vinden we alleen een enkele schoolfoto. Achter de blij ogende scholier zien we iets dat op een oude schoolplaat lijkt. Ondanks uitgebreid speurwerk is het niet gelukt na te gaan welke afbeelding we op de plaat zien. Wie weet, misschien volgt er ooit voortschrijdend inzicht. 

Album 1938–1943, pagina 11

Album 1938–1943, pagina 11

De tijd verstrijkt en we gaan naar school in Oud-Beijerland, hoogstwaarschijnlijk de ULO aan de Oost-Voorstraat 12, aan de rand van het oude centrum (zie de advertentie en het kaartje hieronder).  

We stappen hier trouwens bijna ongemerkt over van foto’s met kartelrand op foto’s met strak gesneden randen. De kartelrand rond oude foto’s was met name populair in de eerste helft van de 20e eeuw. Vooral in de jaren 1930 en 1940 was het kartelrandje een grote trend bij amateurs en fotolabs. Het gaf foto’s een decoratieve, artistieke en ambachtelijke uitstraling. De kartelrand is oorspronkelijk afgeleid van de onregelmatige, pluizige randen van handgemaakt papier. Later raakte de kartelrand weer uit de mode en werden strak gesneden foto’s opnieuw de standaard.

Bronnen:

De advertentie: Nieuwsblad voor de Hoeksche Waard en IJselmonde, 01‑03‑1940, via Delpher. 

De kaart: via Topotijdreis. 

Zie ook: Een luchtfoto van Oud‑Beijerland die gemaakt is omstreeks 1930.

‘Er zijn bewoners die willen verhuizen’

Ik had een paar weken geleden wat foto’s geplaatst van het speelterrein bij IKC De Platanenlaan, waar ik best enthousiast over was. Helaas is het geen ideale wereld en het speelterrein is inmiddels slachtoffer geworden lawaai en vernielingen, gewoon omdat het kan natuurlijk. Lees het artikel ‘Lawaai en vandalisme op nieuw speelterrein’ in Zevenaar Post van 25 mei 2021.

Speeltuin Lindenhage

Een rondje over de nieuwe ‘buitenpleinen’ bij basisschool Lindenhage (IKC De Platanenlaan), Zevenaar. Een plezier om te bekijken en waarschijnlijk nog veel leuker om hier te spelen. April 2021, Olympus Trip met oude HEMA Super SR 400.